Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

Talas Savaşı nasıl oldu?

“Bir Türk boyu olan Karluklar’ın siyasi bakımdan parçalanmış ve muktedir yabgulara sahip olmadıklarını gören Samaniler, hudutlarda duvar yapmayı bırakıp taarruza geçmişler, yabgunun oturduğu Taraz’ı fethetmişler, yabgunun hatunu ile on beş bin kişi tutsak almışlar ve şehirdeki büyük kiliseyi camiye çevirmişlerdi...

İbnü’l-Esir’e göre Türkler’in melikinin oturduğu şehir fetholunduğu gibi, melikin babası, hatun unvanlı zevcesi on bine yakın tutsak alınmış, Türkler’den çok asker öldürülmüş, at ve deveden sayısız ‘doyumluk’ ele geçirilmiştir.

Öyle ki her Müslüman atlısına 1000 dirhem düşmüştür. Nerşehi ise Emir İsmail’in 280 Muharrem’de (Mart-Nisan 893) Taraz’a (Talas) savaş için gittiğini ve bundan dolayı çok zahmet çektiğini, sonunda Taraz’ın alındığını, şehirdeki büyük kilisenin (katedral) cami haline getirildiğini, Samani emirinin çok ganimetle Buhara’ya döndüğünü yazar.

Mesudi’ye gelince, o da İsmail’in Türk melikinin oturduğu şehri aldığını, melikin eşi ile on beş bin kişinin tutsak edildiğini, on bin kişinin de öldürüldüğünü bildirir ve ‘Bu melike T.n.k.ş denilir ve bu beldeyi idare eden her melike bu unvan verilir’ der.

Mesudi’nin zikrettiği T.n.k.ş unvanının ne olduğu anlaşılamadı. Samani İsmail b.Ahmed’in bu fethinden önce, yine aynı hanedandan Nuh b.Esed’in 840 yılında İsficab’ı fethettiğini, İsmail’den sonra da Nasr bin Ahmed’in (913-933) Seyhun boylarındaki Şavgar üzerine bir sefer yaptığını biliyoruz.”

(Faruk Sümer, Eski Türkler’de Şehircilik, S.46)