Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

 

Venedik elçisi yönetimine Osmanlı yöntemlerini kullanmayı öneriyor

"Lorenzo Bernardo, 1584-1587 yılları arasında İstanbul'da Venedik elçisiydi. 1591-1592 tarihlerindeki ikinci bir görev döneminden sonra, Venedik Senatosu'na, Osmanlı İmparatorluğu hakkında bugüne (1913) dek yazılmış en uzun raporu sundu. Osmanlı yönetiminin başlıca memuriyetlerini açıkladıktan sonra kendine özgü üslubuyla şöyle diyordu:

Sadece devlet yönetiminin değil bunca büyük imparatorluğun ordularına kumanda yetkisinin de ellerine verildiği kişiler, işte bunlardır. Bunlar ne dük, ne marki, ne konttur, hepsi çobanlıktan gelme, adi ve kötü insanlardır. Bu nedenle, bu yüce cumhuriyetin (Venedik), padişahın yaptığını yapmasında büyük isabet vardır. Padişah, bu adi ve aşağılık adamlardan, kölelerinden en iyi kaptanları, sancak beylerini, beylerbeylerini yaratarak, onlara bu yolla şan ve itibar kazandırır..

Devlet işlerinin yönetimi ve orduların komutası, Hıristiyan kökenli olup sonradan çeşitli yollarla Türkleştirilmiş kişilerin eline ve kontrolüne bırakıldığı gibi, hukuksal işlerin yönetimi, dinle ilgili bütün işlerin sorumluluğu da Türk kökenlilere, Türklerden olma kişilere verilir. Bunlar, padişahın ve vezirlerin kurduğu üniversitelerde eğitim görür, tek kitapları olan Kurandan asliye ve ceza davalarına ilişkin hukuk bilgileri edinir, camileri yöneten imam olurlar, giderek kadı, hoca ve sonunda kazasker olurlar.

(Kanuni Sultan Süleyman devrinde Osmanlı İmparatorluğu'nun Yönetimi, Albert Howe Lybyer, Süreç yayınları, sf.47)