Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

 

Şeriat değiştirilemez değildir, zamana ve koşullara göre...

(Osmanlı İmparatorluğu'nda) "Müftünün geniş bir yorum alanı vardır; çünkü şeriatın geçici olduğu, zamana ve koşullara göre değişiklikler yapılabileceği kabul edilir. Halka Kuranlarının kusursuz olduğunu vaaz ederlerse de, Müftünün, zamana, koşullara ve imparatorluğun durumuna göre şeriatı düzeltmek ve değiştirmek yetkisi olduğu akıllı kişiler tarafından kabul edilir; çünkü şeriat, dinin yayılmasını önleyen veya sınırlayan bir araç olarak düzenlenmemiş, dinin yayılmasını sağlamak üzere hazırlanmıştır ve bu nedenle de, katı kalıplar istenen sonucu sağlamadığı zaman, en geniş anlamda yoruma açıktır."

(Kanuni Sultan Süleyman devrinde Osmanlı İmparatorluğu'nun Yönetimi, Albert Howe Lybyer, Süreç yayınları, sf. 201., Busbecq'in Life and Letters yapıtının 116 ve 117. sayfalarından alıntı)