Zamanda geriye doğru yolculuk yapmanın en kısa yolu tarih okumaktır

 

 

ABD'nin 2000 yılı kurt koruma programı bütçesi 700 bin dolar idi!

Tom Meier

ABD’de kurtların çiftlik hayvanlarına verdiği zarar tartışmalı bir konu olmaya devam ediyor. Telef olan evcil hayvan sayısı az olmakla birlikte, söz konusu zarar bazı çiftçiler (tarım ve hayvancılık) için büyük bir ekonomik zorluk. 

Kurtlar için ‘kontrol’ ve "telafi" programları, kurtları geri kazanma maliyetinin büyük ve artan bir kısmını oluşturuyor. ABD’deki gri kurtlar, Alaska dışında üç bölgede bulunuyor. Ortabatıdakiler, ESA’nın (Tehlikedeki Türler Hareketi – Endangered Species Act) koruması altında Kuzey Minnesota’da çoğaldı ve şu anda bu eyaletin yaklaşık yarısını işgal ediyor, "threatened – tehdit altında" olarak kayıtlılar. Wisconsin ve Michigan’a yayılmış durumdaki kurtlar ise "endangered -  tehlike altında" olarak kayıtlı. 

Bu nüfus geri kazanım hedeflerine ulaşmış durumda ve önümüzdeki birkaç yıl içinde kayıtlardan çıkarılabilir. Kanada’dan gelen kurtlar 1995 ve 1996’da Yellowstone ve Central Idaho’ya bırakıldı. Bu alanlarda kurtlar, ABD Balık ve Vahşi Hayat Servisi tarafından "önemsiz deneysel nüfus" olarak sınıflandırıldı, ki bu "tehlike altında" olarak sınıflanan Kuzeybatı Montana nüfusuna oranla daha esnek bir yönetime gereksinim duyuyor. 

Arizona ve New Mexico’da deneysel Meksika kurdu nüfusu, tutuldukları yerden vahşi hayata geri döndürülmekte. ABD’de sığır nüfusunun %17’si ve koyunların %30’u kurtların bulunduğu alanlarda yaşıyor. Çiftlik hayvanlarının büyük kısmı, kurtların yaşamadığı bölge/eyaletlerde yetiştiriliyor. Kurtların verdiği hasar genellikle kurt nüfusunun tarımsal arazilere yayıldığı kısımlarda gerçekleşiyor. Idaho’dakilerin yaklaşık % 80’i ve Wyoming’dekilerin %40’ı federal arazi üzerinde gerçekleşirken, ortabatı eyaletleri ve Montana’daki hasarın neredeyse tamamı özel mülklerde oluştu.

Çiftlik hayvanlarının ölüm nedenleri arasında kurtlar düşük bir oranı temsil ediyor. Kuzey Rocky Dağları'nda 1997 ve 1999 yılları arasında kurtların neden oldukları, toplam koyun ölümleri içinde %0.01 (On binde bir)oranındaydı, toplam sığır ölümleri içinde ise %0.03 (On binde üç) idi. Koyun ölümlerinin büyük kısmını, coyote (kır kurdu), hastalık, hava koşulları ve otlatma sorunlarından kaynaklanırken, sığırlarınkinde nedenlerin çoğunu, hastalık, doğum sırasındaki sorunlar ve hava koşulları oluşturuyor.

Başka birçok evcil hayvan da kurtların verdiği zarardan etkileniyor. Minnesota’daki hindi yetiştiricilerinin zararı bazı yıllar binlerle ölçülüyor. Wisconsin’deki avlaklarda  değerli "beyaz kuyruklu geyik"ler kurtlar tarafından öldürüldü. Kurtlar köpek ve at gibi sahiplerine hem manevi hem de ekonomik desteği olan türleri de öldürdü. Kurtların öldürdüklerine ek olarak, birçok çiftlik sahibi kurtlar tarafından götürülmüş olması olası kayıp hayvanlar da rapor ediyor. Ayrıca yaralı ve tedirgin evcil hayvanlar da kurt hasarıyla ilgili olarak rapor ediliyor. 

Hasar denetiminin büyük bir kısmı ABD Tarım Bakanlığı’na bağlı WS (Vahşi Hayat Servisi – Wildlife Services) tarafından gerçekleştiriliyor. Geri kazanma planlarının öldürmeye izin vermediği durumlarda (Michigan ve Wisconsin), kurtların evcil hayvanlardan uzağa götürülmesiyle, hasar önlenmeye çalışılıyor. Öldürerek kontrole izin verilen yerlerde 2000 yılı içinde yok edilen kurt sayısı 168 (alanda bulunduğu bilinen kurtların %5.5’u). Kuzey Rocky Dağları'nda yılda kabaca aynı sayıdaki kurt, denetim amacıyla naklediliyor ve öldürülüyor.

WS bütçesine göre, kurtların kontrolünün 2000 yılındaki maliyeti yaklaşık 700.000 USD. Michigan, Minnesota, Arizona ve New Mexico’da sadece kurtlar konusunda çalışan WS personeli görev yapıyor. Diğer eyaletlerdeki WS çalışanları ise mesailerinin bir kısmını kurtların verdiği hasar konusunda çalışarak geçiriyor.

Gri Kurt Hasar İstatistikleri, 2000 yılı

 

MN, WI, MI

MT, ID, WY

AZ, NM

Kurt nüfusu,

Kış 2000-01

3100

432

30

Sığır Kayıpları, 2000

103

32

1

Koyun kayıpları, 2000

20

80

1

Ödenen telafi bedeli, 2000

$102,375

$47,045

$3,400

Kontrol programının yıllık maliyeti

$350,570

$238,634

$100,000

Kontrol sırasında öldürülen kurt sayısı

148

20

0

Nakledilen kurt sayısı

2

16

2

Yakalanıp, araziye bırakılan kurt sayısı

5

7

0

Vahşi hayattan alınan kurt sayısı

0

0

8

WS temsilcilerinin çalışmaları sadece kurt denetimiyle sınırlı kalmıyor, araştırma ve nüfusu düzenleme, kurt hasarını önlemek için öldürücü olmayan yöntemleri test etme ve canlı hayvan üreticilerine çiftçilikle ilgili öğütler vermebilmek amacıyla kurtları alıkoyuyorlar. Kurtların bulunduğu tüm eyaletlerde, zarar gören tüm canlı hayvan üreticilerine bir tür telafi bedeli ödenmesi mümkün. Minnesota’da bu tutar hayvan başına 750 USD’a varıyor ve Minnesota Tarım Bakanlığı tarafından karşılanıyor. Michigan’da da aynı şekilde Tarım Bakanlığı tarafından karşılanıyor, fakat kaybedilen hayvanın değerinin tamamı ödeniyor. Wisconsin’de de hayvan değerinin tamamı ödeniyor ancak program Wisconsin Doğal Kaynaklar Bakanlığı tarafından idare ediliyor. Bu üç eyalet 2000 yılı içinde çiftçilere 100.000 USD’den fazla telafi bedeli ödedi.

Kuzey Rocky Dağları'nda ve Meksika Kurt Geri Kazanma Alanları’nda telafi bedeli Vahşi Hayat Savunucuları tarafından ödeniyor. Bedelin tamamı ödeniyor ve 1987’den beri yapılan toplam ödeme tutarı 160.000 USD.

Çiftlik hayvanlarının ve kurtların ölümünü engellemek üzere, bazı öldürücü olmayan teknikler deneniyor. "Mucizevi bir mermi" filan bulunmuş değil, fakat bu teknikler hem sosyal hem de yönetime dair yararlar sağlayabilir. Kurtlar korunurken, hayvan çiftliği sahipleri hiç olmazsa bu sınırlı araçlara sahip oldukları için mutlu olabilir. Kurtların öldürülmesine karşı olanlara, sorunları farklı yollarla çözme girişimleriyle cesaret verilebilir.

Kurt nüfusu azalmadıkça ve yayıldıkça, kurt hasarının felaket yaratan bir sorun olmadığı fakat çözümünün de çok kolay olmadığı açık hale gelmiştir. En cesaret veren işaretse, konunun her iki tarafındakilerin sorunları tartışmak ve çözüm önerilerinde uzlaşmak konusundaki isteklilikleridir.

(Int.Wolf Center)